Nagrobki na cmentarzach to nie tylko miejsca spoczynku zmarłych. To również przestrzeń pamięci i modlitwy za nich, z której korzystają żyjący. Pomniki nagrobne potrafią przybierać różne formy. Na nich też pojawiają się od wieków rozmaite symbole, odnoszące się zarówno do naszego świata, jak i do tego, co czeka na nas po śmierci. Jakie uniwersalne symbole można spotkać na polskich cmentarzach? Jakie jest ich znaczenie? Odpowiedzi na te i inne pytania przedstawiamy w dzisiejszym tekście.
Co wpływa na formę pomnika nagrobnego?
W przypadku pomników nagrobnych również obowiązują rozmaite trendy. Są one związane z czasem i miejscem powstania, tradycjami i kulturą danego miejsca oraz indywidualnymi preferencjami zmarłego (wyrażonymi na przykład w ostatniej woli) czy jego najbliższych, zlecających wykonanie nagrobka.
Warto w tym miejscu wspomnieć, że jeśli rodzina nie posiada własnego grobowca, nowy pomnik można wznosić dopiero kilka miesięcy po pochówku, co chroni przez zapadaniem się ziemi i uszkodzeniami konstrukcji. Często w znalezieniu odpowiednich specjalistów pomagają zakłady pogrzebowe, jak: DomPogrzebowyLomianki.pl, które wcześniej zajmują się ceremonią ostatniego pożegnania.
Choć obecnie preferuje się konstrukcje minimalistyczne i proste, wciąż można spotkać wiele pomników tradycyjnych nie tylko na zabytkowych nekropoliach. Na każdym z nich mogą też wystąpić rozmaite symbole, wykonane przez kamieniarzy.
Symbole religijne na cmentarzach
Podstawowym rodzajem symboli pojawiających się na pomnikach nagrobnych są elementy religijne stające się widoczną formą wyznania wiary. Na cmentarzach chrześcijańskich zalicza się do nich przede wszystkim krzyż. Co jeszcze może się pojawić? Warto wspomnieć choćby o:
- różańcu,
- hostii,
- Biblii,
- aniołach.
Oczywiście na cmentarzach i nagrobkach innych wyznań pojawiają się zupełnie inne detale, jak gwiazda Dawida czy półksiężyc.
Motywy roślinne i zwierzęce na nagrobkach
Często spotykanym typem symboli na nagrobkach są motywy roślinne i zwierzęce, które miewają mocno zróżnicowane znaczenie. Warto wspomnieć o:
- liliach – niewinność i czystość,
- różach – miłość i pamięć,
- bluszcz – wieczność,
- gołąb – pokój i symbol duszy,
- baranek – niewinność i ofiara,
- motyl – przemijanie.
Zaliczają się one do uniwersalnych symboli, które potrafią odzwierciedlać cechy zmarłego, nawiązywać do nadziei na życie wieczne, ale też oznaczać pamięć osób żyjących i ich tęsknotę za tymi, którzy odeszli już do wieczności.
Przemijanie i czas
Motyw przemijania w sztuce nagrobnej jest w pełni uzasadniony. Stosuje się go od wieków. Do chętnie wprowadzanych detali zaliczają się zwłaszcza:
- klepsydry,
- zegary.
Jako symbole przerwanego życia można natomiast spotkać złamane kolumny i zgaszone pochodnie czy świece.
Symbolika nagrobna – podsumowanie
Symbolika na pomnikach nagrobnych bywa ograniczona do pojedynczych detali lub mocno rozbudowana. Może bazować na uniwersalnych motywach bądź odnosić się do zainteresowań zmarłego i szczególnie ważnych dla niego elementów. W ten sposób staje się ponadczasowym znakiem pamięci ogólnie o zmarłych oraz o konkretnych osobach.
Tagi
Udostępnij artykuł